نویسنده صدف فاضلی
با ثبت برند صنایع دستی، صاحبان کسبوکار هویت متمایزی به نسبت اشخاصی دارند که با مهارت صنایع دستی و هنری را دارند به اشتراک میگذارند اما ثبت برند انجام ندادهاند. درواقع ثبت برند صنایع دستی ارزشهای هنری، کیفیت و اصالت آثار هنری و صنایع دستی را منتقل میکند و باعث ایجاد اعتماد و وفاداری مشتریان میشود.
علاوه بر متمایز بودن و اعتماد سازی بین مشتریان سودجویان دیگر نمیتواند از برند سواستفاده کنند و حقوق مالکیت فکری و معنوی برند صنایع دستی و هنری محفوظ میماند.
ثبت برند صنایع دستی و هنری با اخذ مجوز فعالیت و درخواست در سامانه مالکیت معنوی انجام میشود و کارآفرینان به صورت مستقل میتوانند به ثبت برند خود بپردازند.
موسسه ارزان ثبت با ارائه مراحل، مدارک و مجوزات لازم برای ثبت برند صنایع دستی و هنری این شرایط را برای تمامی متقاضیان مهیا نمودهاند تا بتوانند به ثبت برند صنایع دستی و هنری خود بپردازند.
ثبت برند صنایع دستی چیست؟
ثبت برند صنایع دستی فرآیند حقوقی است که به اشخاص حقیقی و حقوقی که شامل شرکتها و تولید کنندگان میشود، اجازه میدهد تا برند خود را به بازار عرضه نمایند و در عین حال حقوق مالکیت معنوی آن را هم داشته باشند.
با ثبت برند صنایع دستی میتوان به صورت رسمی و حقوقی در بازار فعالیت کرد و حقوق مالکیت برند محفوظ بماند.
فعالیتهای حوزه صنایع دستی شامل ساخت و تولید، طراحی و نقش آفرینی، آموزشهای این صنایع دستی و در نهایت ترمیم و احیا است. درواقع فعالیت صنایع دستی ترکیبی از خلق یک هنر، مهارت فنی و حفظ میراث فرهنگی است که ترکیبی از جنبه اقتصادی و اشتغالزایی است.
چرا برند صنایع دستی را ثبت کنیم؟
برند صنایع دستی نمایانکننده هویت و اصالت یک اثر هنری است و در تمایز آن از سایر محصولات نقش مهمی را ایفا میکند. ثبت رسمی برند، علاوه بر تضمین کردن مالکیت قانونی تولیدکننده، از سوءاستفاده یا کپیبرداری نیز جلوگیری میکند.
همچنین اعتماد مشتریان را نیز جلب میکند و امکان معرفی آثار در بازارهای داخلی و بینالمللی را فراهم میسازد. به صورت کلی ثبت برند، ترکیبی از حفاظت قانونی، تثبیت هویت هنری و ابزار توسعه کسبوکار است که ارزش افزوده اقتصادی و اعتباری طولانیمدت برای هنرمند ایجاد میسازد.

مزایای ثبت برند تجاری صنایع دستی
ثبت برند تجاری صنایع دستی با ایجاد اصالت و رسمیسازی مزایای زیادی را پیش روی پای هنرمندان یا به صورت کلی صاحبان کسبوکار میگذارد. از دیگر مزایای ثبت برند تجاری صنایع دستی میتوان به این موارد اشاره کرد:
حفاظت قانونی و مالکیت انحصاری
ثبت برند باعث میشود هیچ شخصی نتواند از نام، لوگو یا سبک یک هنرمند سواستفاده کند و مالکیت معنوی آثار تضمین میشود.تمایز و تثبیت هویت محصولات
برند ثبت شده به مشتریان کمک میکند آثار شما را از سایر رقبا تشخیص دهند و اصالت و سبک خاص محصول شما را منتقل میکند.افزایش اعتماد و اعتبار
وجود برند رسمی، حس حرفهای بودن و اعتماد را در مشتریان و خریداران داخلی و خارجی ایجاد میکند و فروش و بازاریابی را آسانتر میسازد.توسعه بازار و فرصتهای صادراتی
برند رسمی باعث میشود آثار هنری راحتتر در بازارهای داخلی و بینالمللی معرفی و عرضه شوند و امکان همکاری با فروشگاهها و نمایشگاهها فراهم گردد.ارزش اقتصادی و دارایی معنوی
برند ثبت شده به عنوان یک دارایی معنوی، ارزش مالی قابل توجهی ایجاد میکند و میتواند در آینده به سرمایهگذاری و کسب درآمد پایدار کمک کند.
هزینه ثبت برند صنایع دستی در ایران چقدر است؟
با توجه به اینکه متقاضی شخص حقیقی یا حقوقی است، هزینه ثبت برند صنایع دستی در ایران میتواند متفاوت باشد. علاوه بر این موارد کلاس انتخابی و استفاده از موسسات حقوقی یا وکیل میتواند به هزینههای ثبتی اضافه کند. هزینه ثبت برند صنایع دستی در جدول زیر آورده شده است:
هزینه ثبت برند برای اشخاص حقیقی و حقوقی | |||
برند اشخاص حقیقی | برند اشخاص حقوقی | ||
اظهارنامه یک طبقه | 2,000,000 ریال | اظهارنامه یک طبقه | 10,000,000 ریال |
تأییدیه دفترخانه | 1,500,000 ریال | تأییدیه دفترخانه | 1,500,000 ریال |
آگهی روزنامه اول | 9,700,000 ریال | آگهی روزنامه اول | 9,700,000 ریال |
حق الثبت 10 ساله | 6,000,000 ریال | حق الثبت 10 ساله | 30,000,000 ریال |
آگهی روزنامه دوم | 9,700,000 ریال | آگهی روزنامه دوم | 9,700,000 ریال |
مجموعاً: 28,900,000 ریال | مجموعاً: 60,900,000 ریال | ||
توجه شود که هزینههای درج شده در جدول میتوانند متفاوت باشند و برای اطلاع دقیق از هزینهها میتوان با اخذ مشاوره آنلاین یا تماس با موسسه ثبتی ارزان ثبت از هزینهها مطلع شد.
کجا ثبت برند صنایع دستی انجام می شود؟
برای ثبت برند صنایع دستی ورود به سامانه مرکز مالکیت معنوی اولین مرحله است. در این قسمت از مقاله به مراحل ثبت برند صنایع دستی پرداخته میشود:
۱. ورود و انتخاب گزینه میز خدمات الکترونیک
در وهله اول پس از ورود گزینه میز خدمات الکترونیک انتخاب شود. این دکمه در منوی اصلی سایت قرار دارد و انواع خدمات الکترونیک ارائه شده توسط سازمان است.
۲. انتخاب ثبت سطح اظهارنامه
پس از انتخاب خدمات الکترونیک، ثبت سطح اظهارنامه باید انتخاب شود و اطلاعات شخص که شامل نام، شغل، زمینه فعالیت و شماره ملی است، وارد شود.
پس از وارد کردن این اطلاعات، باید آنها را بررسی کرده و اطمینان حاصل شود که تمامی اطلاعات به درستی وارد شدهاند. سپس میتوان به مرحله بعدی برای ثبت برند رفت.
۳.بارگزاری مدارک هویتی
پس از بررسی و تایید اطلاعات، کد شناسایی مختص برند متقاضی اختصاص داده میشود. این کد شناسایی در سامانه استفاده میشود و باید حتما با دقت نگهداری شود. سپس فایل اقرارنامه از سامانه باید دریافت شود و اطلاعات درج شده در آن باید تایید شود.
۴. امضای اقرارنامه با مراجعه به دفتر اسناد رسمی
پس از اخذ کد شناسایی باید برای امضای اقرارنامه به دفتر اسناد رسمی مراجعه کرد. سپس کارمندان مربوطه با دریافت اقرارنامه امضا شده پروسه ثبت برند را برای شما انجام خواهند داد و برند به صورت رسمی ثبت میشود.
ایا برای ثبت برند صنایع دستی لوگو نیز لازم است؟
برای ثبت برند صنایع دستی با توجه به قوانین اداره مالکیت صنعتی، لازم به ارائه یک نمونه علامت تجاری است. اما این نمونه میتواند انتخاب اسم برند یا یک علامت تصویری (لوگو) باشد. بنابراین، داشتن لوگو الزام قانونی نیست و در صورتی که برند فقط شامل یک نام باشد، میتوان آن را بدون لوگو نیز ثبت کرد.
با اینحال اگر برند دارای طرح، نقش، نشانه یا هر نوع هویت بصری است، در زمان ثبت باید نسخه گرافیکی آن ارائه شود. در عمل بسیاری از موسسات ثبت برند از متقاضی میخواهند نمونه گرافیکی ارائه کند، زیرا برندهای تصویری شانس بیشتری برای متمایزسازی در بازار صنایع دستی دارند.
با این وجود قانون همچنان اجازه میدهد که برند صرفاً به صورت متن نیز به ثبت برسد. برای فعالان حوزه صنایع دستی که معمولاً با آثار هنری، نقوش سنتی و هویت بصری مشخص شناخته میشوند، استفاده از لوگو علاوه بر ایجاد انسجام در بستهبندی و نمایش محصولات، به تقویت ارزش برند و قابلیت شناسایی آن در بازار کمک میکند.

تفاوت ثبت برند و ثبت لوگوی صنایع دستی در چیست؟
ثبت برند و ثبت لوگو هر دو زیرمجموعه علامت های تجاری هستند، اما از نظر ماهیت، مدارک و اثر حقوقی تفاوتهای مهمی دارند. برای حوزه صنایع دستی که هویت بصری و نام تجاری نقش تعیینکنندهای برای مخاطب دارند، شناخت این تفاوتها ضروری است. در جدول زیر به بررسی تفاوت این دو مورد از جوانب مختلف پرداخته شده است:
معیار مقایسه | ثبت برند صنایع دستی | ثبت لوگوی صنایع دستی |
ماهیت | ثبت نام، کلمه یا عبارت | ثبت طرح، نماد یا نشانه گرافیکی |
کاربرد | بازاریابی، جستجوی آنلاین، معرفی نام | بستهبندی، لیبل، مهر، حکاکی و هویت بصری |
دامنه تشخیص در بازار | کم | بسیار بالا و سریع تشخیصپذیر |
مدارک لازم | نام پیشنهادی + طبقات کالا | تصویر/فایل لوگو + طبقات کالا |
مناسب برای | کسبوکارهای در شروع مسیر | برندهایی با هویت بصری مشخص یا محصولات دستساز با امضا/مهر خاص |
مزیت اصلی | سادگی و هزینه کمتر | قدرت تمایز بالا و جذابیت بصری |
برای ثبت برند صنایع دستی باید حضوری اقدام کنیم؟
مرکز مالکیت معنوی ایران از سال ۲۵ اسفند ۱۳۹۹ اعلام به آنلاین شدن تمامی فرآیند ثبت برند از طریق سامانه مالکیت معنوی کرد. بنا بر این موضوع لازم به مراجعه حضوری برای ثبت برند صنایع دستی نیست زیرا مدارک هویتی و اظهارنامه و تمامی این موارد به صورت آنلاین از طریق سامانه مالکیت معنوی ایران انجام میشود.
پیش از این ثبت برند نیازمند مراجعه حضوری به مراکز مالکیت معنوی بود و فرایند پیگیری پروندهها وقت زیادی را از متقاضیان و همچنین کارشناسان حقوقی میگرفت. با راهاندازی سیستم آنلاین، متقاضیان قادرند اظهارنامه، مدارک و پیگیریهای خود را از هر نقطه کشور به صورت دیجیتال انجام دهند، در حالی که اصل قانون ثبت علامت تجاری همچنان بدون تغییر باقی مانده است.
آیا برند صنایع دستی ثبت بین المللی هم می شود؟
با توجه به اینکه ایران عضو سیستم مادرید است که تحت نظارت WIPO قرار دارد، بله ثبت برند صنایع دستی به صورت بینالمللی میتواند صورت گیرد. این سیستم با قابلیت ثبت درخواست پایه در ایران برند صنایع دستی را در بیش از ۱۲۵ کشور مورد حفاظت قرار میدهد.
توجه شود که ثبت بینالمللی برند صنایع دستی تنها در شرایطی ممکن است که قبلا در ایران ثبت نشده باشند یا در حال ثبت داخلی باشند. در این قسمت از مقاله به بررسی مراحل ثبت برند بینالمللی صنایع دستی پرداخته میشود:
۱. ثبت برند داخلی یا ارائه اظهارنامه در ایران به عنوان «درخواست پایه».
۲. ارسال درخواست بینالمللی به WIPO از طریق سامانه e‑Madrid .
۳. بررسی و انتشار توسط دفتر بینالمللی WIPO.
۴. هر کشور عضو این سیستم، بررسی مستقل انجام میدهد و تصمیم نهایی برای ثبت یا رد را میگیرد.
نکاتی که در خصوص ثبت بینالمللی باید به آن توجه کرد این است که هزینه ثبت بینالمللی از ثبت داخل بیشتر است و ثبت بینالمللی زمانبرتر از ثبت داخلی است و ممکن است ماه ها زمان ببرد.
مشاوره و راهنمای ثبت برند صنایع دستی در ایران
ثبت برند صنایع دستی در ایران به صورت مستقل و آنلاین از طریق سامانه مالکیت معنوی صورت میگیرد اما برای فرآیند ثبت برند سریع ممکن است با استفاده از موسسات ثبتی و اخذ مشاوره، با توجه به آگاهی که متقاضیان میگیرند و فرآیند ثبت سریعتر با کارشناسان، فرآیند ثبت برند سرعت بیشتری خواهد داشت. همچنین با استعلام برند میتوانند از مشکلات حقوقی که در خصوص برند ممکن است پیش بیاید نیز جلوگیری نمایند.
یکی از موسسات ثبتی که مشاوره رایگان به متقاضیان میدهد، موسسه ارزان ثبت است که با ارائه مشاوره رایگان به تمامی متقاضیان صرف آگاهسازی این شرایط را مهیا کرده است تا متقاضیان با شرایط آسان به ثبت برند خود بپردازند.
